Khi xưa, ở vương quốc nọ, có một người thợ gốm tài hoa tên Lâm. Suốt nhiều năm, ông rèn luyện không ngừng, đã có kỹ thuật điêu luyện, cuối cùng tạo ra những chiếc bình sứ đẹp không tỳ vết. Danh tiếng vang xa, quan lại quý tộc tranh nhau sở hữu tác phẩm của ông.
Dần dần, Lâm bắt đầu trở nên kiêu ngạo, cho rằng không ai có thể sánh kịp. Ông khinh thường những thợ gốm khác, không còn học hỏi, chỉ đắm mình trong lời tán dương.
Quốc vương là một người vô cùng yêu thích gốm sứ, luôn tìm kiếm và sưu tầm những tuyệt phẩm nhân gian, nhưng ông lại vô cùng khiêm tốn và chán ghét người ba hoa, kiêu ngạo. Khi ông biết được Lâm là một người làm ra gốm sứ tuyệt mĩ, ông háo hức mong chờ.
Sau đó Lâm ta nhận được tin, Quốc vương triệu kiến để chiêm ngưỡng tác phẩm của anh.
Khi đến gặp quốc vương, anh ta tỏ vẻ bản thân thanh cao và háo thắng, nhất định sẽ được quốc vương coi trọng và được ban thưởng.
Lâm mang tác phẩm đẹp nhất của mình dâng lên quốc vương. Nhà vua cầm chiếc bình, mỉm cười, rồi bất ngờ thả tay. Chiếc bình rơi xuống nền đá, vỡ tan.
Lâm kinh hoàng, nói lớn:
Bệ hạ! Đây là kiệt tác của thần, sao ngài lại phá hủy vô cớ như vậy?
Nhà vua chậm rãi nói:
Đẹp đến đâu mà dễ vỡ, thì vẫn chỉ là đồ dễ vỡ. Vậy Ngươi có biết tại sao mặt hồ không bao giờ vỡ không?
Lâm bối rối, lắc đầu.
Nhà vua đưa ông ra một hồ nước rộng lớn cạnh đó và chỉ tay xuống:
Hồ phản chiếu trời cao, nhưng không bao giờ giữ lại bóng hình nào. Dù trời xanh hay mây đen, mặt hồ vẫn lặng lẽ đón nhận, không hề tự mãn khi phản chiếu ánh mặt trời, cũng không oán than khi gió nổi, bão giông.
Ngài nhìn sâu vào mắt Lâm:
Khi ngươi chỉ chăm chăm giữ gìn cái danh “tuyệt tác” của ngươi, tâm ngươi đã trở thành mảnh gốm dễ vỡ. Một người thực sự vững chãi không phải kẻ không ai đánh bại được, mà là kẻ không để bản thân bị trói buộc trong hư vinh. Ngươi có một chút tài mọn đã dương dương tự đắc, không xem ai ra gì!
Lâm bàng hoàng, quỳ xuống mà rằng:
Thần cứ ngỡ mình là trời cao, nhưng thật ra chỉ là chiếc bình dễ vỡ. Bệ hạ, thần đáng muôn chết.
Từ đó, Lâm thay đổi, không còn tự mãn, mà dành cả đời truyền dạy bí quyết làm gốm cho hậu thế. Sau này danh tiếng của ông ngày càng vang xa và người đời đều lấy tấm gương của ông làm bài học cảnh tỉnh cho mình.
Cảm ngộ:
Kiêu ngạo là tấm gương phản chiếu chính mình, nhưng là một tấm gương mỏng manh, chỉ cần một vết nứt, nó sẽ vỡ tan.
Con người khi đạt được chút thành tựu dễ sinh tâm tự mãn, như chiếc bình sứ tưởng mình là báu vật, mà quên rằng bản chất vẫn chỉ là thứ mong manh. Khi để tâm kiêu ngạo chi phối, ta sẽ không còn thấy ai đáng học hỏi, không còn thấy con đường nào cần bước tiếp, chính lúc đó, sự suy tàn đã bắt đầu.
Như mặt hồ rộng lớn, người khiêm cung không cần chứng minh bản thân, mà lặng lẽ phản chiếu vạn vật, học hỏi từ mọi điều mà không để lòng tự mãn che lấp. Khi đạt đến đó, tâm không còn là mảnh gốm dễ vỡ, mà là nước sâu vững chãi, sẽ thấy Trời rộng, thấy mây bay, nhưng chẳng giữ lại gì.
Nguyên Tác An Hậu
