/Uống trà thôi
Tải ứng dụng
Trang chủ / Chia sẻ

Về Đất Thiên Thanh Nê

4162 11:37, 18/11/2026
Team Uống Trà Thôi KIẾN THỨC

( từ)

Về Đất Thiên Thanh Nê

Thiên Thanh Nê Đại Thủy Đàm – Truy tìm dấu tích Lệ Thự trong lịch sử tử sa

Khi nhắc đến Thiên Thanh Nê Đại Thủy Đàm, chúng ta không thể không nhắc lại câu ghi chép nổi tiếng trong tác phẩm Dương Tiễn Minh Hồ Hệ (阳羡茗壶系) của Chu Cao Khởi (周高起) thời nhà Minh:

天青泥,出蠡墅,陶之变黯肝色。

Tạm dịch: “Thiên Thanh Nê có nguồn gốc từ Lệ Thự. Sau khi nung thành gốm, chuyển sang màu gan sẫm.”

Chỉ một câu ngắn gọn nhưng đã cung cấp hai manh mối quan trọng về loại khoáng liệu này: địa danh khai thác ở Lệ Thự và đặc điểm màu sắc sau khi nung là màu gan sẫm.

Vậy Lệ Thự được nhắc đến trong sách cổ ngày nay nằm ở đâu?

Theo các tài liệu nghiên cứu tử sa hiện đại, địa danh Lệ Thự (蠡墅) chính là vùng Đại Thuỷ Đàm ngày nay. Đây chính là khu vực khai thác khoáng sản lịch sử nổi tiếng, thường được giới nghiên cứu liên hệ với dòng Thiên Thanh Nê.

Trước đây, Đại Thủy Đàm vốn là khu vực khai thác khoáng liệu, chưa hình thành hồ nước như diện mạo ngày nay. Trải qua hàng trăm năm khai thác, địa hình khu mỏ dần biến đổi, xuất hiện những hố sâu và vùng trũng tích tụ nước. Theo thời gian, nước mưa cùng nguồn nước ngầm tích lại không thải ra ngoài được, hình thành nên đầm nước lớn.

Đáng tiếc, khu vực này ngày nay không còn giữ được vẻ nguyên sơ. Tình trạng ô nhiễm từ rác thải sinh hoạt khiến mặt nước trở nên ô nhiễm nặng. Người dân địa phương thậm chí còn gọi nơi đây bằng một cái tên khá khó nghe: “Kênh Thối”.

Quay trở lại với đặc tính khoáng liệu, Thiên Thanh Nê sau khi nung theo mô tả cổ điển thường phát sắc gan sẫm, có phần gần gũi với màu sắc của Đáy Tào Thanh. Tuy nhiên, trong điều kiện kỹ thuật nung hiện đại, cùng sự khác biệt về nhiệt độ và môi trường nung, màu sắc thành phẩm đã có thêm nhiều biến thể, từ nâu gan sẫm, xám khói cho đến xám nhạt.

Một điểm thú vị nữa là khu vực khoáng Thanh Khôi Nê (青灰泥) nằm gần vùng khoáng Thiên Thanh Nê. Sự tương đồng về địa lý, cộng thêm những biến đổi màu sắc sau nung, khiến hai dòng khoáng liệu này có nhiều điểm dễ gây nhầm lẫn. Ngay cả những người chơi ấm lâu năm, nếu chỉ quan sát màu sắc thành phẩm mà không tìm hiểu sâu về phân bố và cấu trúc hạt khoáng, đôi khi cũng khó phân biệt được chúng.

Thiên Thanh Nê là một trong những dòng đất khiến tôi khá đắn đo mỗi khi quyết định xuống tiền. Không phải vì nó không đẹp hay không đáng sưu tầm, mà bởi đây là loại khoáng liệu rất dễ gây nhầm lẫn và tranh cãi nếu chỉ quan sát qua hình ảnh.

Muốn đánh giá một chiếc ấm làm từ Thiên Thanh Nê, tôi thường phải trực tiếp cầm trên tay, đưa ra dưới ánh nắng tự nhiên ban ngày, quan sát tổng thể rồi phóng đại từng hạt khoáng để xem xét cấu trúc, mật độ và sự phân bố của các thành phần khoáng vật.

Nguồn: Facebook Long Trà Quán

Về Đất Thiên Thanh Nê
Về Đất Thiên Thanh Nê
Về Đất Thiên Thanh Nê
Về Đất Thiên Thanh Nê
Đánh giá của bạn
1+
2+
3+
4+
5+
6+
7+
8+
9+
10+

Bình Luận

Đăng nhập để bình luận cho bài viết

Có thể bạn quan tâm

Lịch sử của Nhữ Diêu (Ru ware)
Team Uống Trà Thôi › KIẾN THỨC
2677 09:14, 08/06/2023
0 0 6,567 0.0
Gốm Nhữ không những được xếp hạng là “anh cả” trong Ngũ đại danh diêu thời Tống mà còn được đánh giá là một trong những dòng gốm có địa vị cao nhất trong lịch sử hay là đỉnh cao gốm sứ nhân loại.

Trong những năm 1100, gốm Nhữ được làm chỉ dành riêng cho Hoàng gia. Được cho là lấy cảm hứng từ giấc ...
Tử sa rạn là như nào? Cách nhận biết Tử sa rạn
Team Uống Trà Thôi › KIẾN THỨC
2660 08:58, 01/06/2023
0 0 5,398 0.0
Chúng ta thường thấy đồ sứ có men rạn, chứ ít khi có tử sa. Bài viết này nhằm giới thiệu đến các anh chị loại tử sa không phủ men nhưng lại có vệt rạn tự nhiên.

Đây là loại tử sa được công nghệ mỹ thuật sư cao cấp Mã Tuấn Hoa phát minh ra, đã đăng ký sở hữu trí tuệ vào năm 2009. Loại ấm tử sa này ...
Đất Thiên Thanh Nê trong cuốn “Dương Tiện Minh Sa Thổ” của Lưu Ngọc Lâm
Team Uống Trà Thôi › KIẾN THỨC
2648 08:53, 24/05/2023
0 0 9,357 0.0
Xin gửi đến độc giả bài dịch về nội dung đất Thiên Thanh Nê trong cuốn “Dương Tiện Minh Sa Thổ” của Lưu Ngọc Lâm. Có thể thấy quan điểm trong cuốn này khác nhiều so với cuốn “Nghi Hưng Tử Sa Khoáng Liệu”. Mời các độc giả tham khảo!

Thiên Thanh Nê “đứng đầu trong các loại đất”, nhưng giờ đã khó ...
Ấm sứ – Ấm tử sa – Ấm bạc
Team Uống Trà Thôi › KIẾN THỨC
2616 08:40, 10/05/2023
0 1 5,953 0.0
1. Ấm sứ

Ấm sứ làm từ chất liệu gốm có hàm lượng cao kaolin (một loại khoáng sét trắng), có tráng men. Được nung ở nhiệt độ rất cao từ 1.200 đến 1.400°C.

Đồ sứ được phát minh ở Trung Quốc và có từ thời nhà Thương (1600–1046 trước Công nguyên). Đến đầu triều đại nhà Đường (618–907 sau Công Nguyên), ...
4 dáng kinh điển của Kiến diêu từ thời Tống
Team Uống Trà Thôi › KIẾN THỨC
2603 08:19, 03/05/2023
0 0 9,072 0.0
Hồn cốt chính là cái gốc cho mọi vẻ đẹp cũng như giá trị. Với một con người đó là khung xương, dáng người, tinh thần, sau đó mới là nền tảng cho vẻ đẹp cơ bắp, đường cong, vẻ đẹp da

Với một tác phẩm nội thất, đó là chất gỗ, kết cấu mộng, sau đó mới là họa tiết đục, sau cùng là nước da hoàn ...
GIỚI THIỆU CÁC TRÀ QUÁN
GIỚI THIỆU SÁCH HAY
×
Uống Trà Thôi
Chỉ 30s tải app cực nhẹ và trải nghiệm!
★ ★ ★ ★ ☆★