/Uống trà thôi
Tải ứng dụng
Trang chủ / Chia sẻ

Về Đất Thiên Thanh Nê

4162 11:37, 18/11/2026
Team Uống Trà Thôi KIẾN THỨC

( từ)

Về Đất Thiên Thanh Nê

Thiên Thanh Nê Đại Thủy Đàm – Truy tìm dấu tích Lệ Thự trong lịch sử tử sa

Khi nhắc đến Thiên Thanh Nê Đại Thủy Đàm, chúng ta không thể không nhắc lại câu ghi chép nổi tiếng trong tác phẩm Dương Tiễn Minh Hồ Hệ (阳羡茗壶系) của Chu Cao Khởi (周高起) thời nhà Minh:

天青泥,出蠡墅,陶之变黯肝色。

Tạm dịch: “Thiên Thanh Nê có nguồn gốc từ Lệ Thự. Sau khi nung thành gốm, chuyển sang màu gan sẫm.”

Chỉ một câu ngắn gọn nhưng đã cung cấp hai manh mối quan trọng về loại khoáng liệu này: địa danh khai thác ở Lệ Thự và đặc điểm màu sắc sau khi nung là màu gan sẫm.

Vậy Lệ Thự được nhắc đến trong sách cổ ngày nay nằm ở đâu?

Theo các tài liệu nghiên cứu tử sa hiện đại, địa danh Lệ Thự (蠡墅) chính là vùng Đại Thuỷ Đàm ngày nay. Đây chính là khu vực khai thác khoáng sản lịch sử nổi tiếng, thường được giới nghiên cứu liên hệ với dòng Thiên Thanh Nê.

Trước đây, Đại Thủy Đàm vốn là khu vực khai thác khoáng liệu, chưa hình thành hồ nước như diện mạo ngày nay. Trải qua hàng trăm năm khai thác, địa hình khu mỏ dần biến đổi, xuất hiện những hố sâu và vùng trũng tích tụ nước. Theo thời gian, nước mưa cùng nguồn nước ngầm tích lại không thải ra ngoài được, hình thành nên đầm nước lớn.

Đáng tiếc, khu vực này ngày nay không còn giữ được vẻ nguyên sơ. Tình trạng ô nhiễm từ rác thải sinh hoạt khiến mặt nước trở nên ô nhiễm nặng. Người dân địa phương thậm chí còn gọi nơi đây bằng một cái tên khá khó nghe: “Kênh Thối”.

Quay trở lại với đặc tính khoáng liệu, Thiên Thanh Nê sau khi nung theo mô tả cổ điển thường phát sắc gan sẫm, có phần gần gũi với màu sắc của Đáy Tào Thanh. Tuy nhiên, trong điều kiện kỹ thuật nung hiện đại, cùng sự khác biệt về nhiệt độ và môi trường nung, màu sắc thành phẩm đã có thêm nhiều biến thể, từ nâu gan sẫm, xám khói cho đến xám nhạt.

Một điểm thú vị nữa là khu vực khoáng Thanh Khôi Nê (青灰泥) nằm gần vùng khoáng Thiên Thanh Nê. Sự tương đồng về địa lý, cộng thêm những biến đổi màu sắc sau nung, khiến hai dòng khoáng liệu này có nhiều điểm dễ gây nhầm lẫn. Ngay cả những người chơi ấm lâu năm, nếu chỉ quan sát màu sắc thành phẩm mà không tìm hiểu sâu về phân bố và cấu trúc hạt khoáng, đôi khi cũng khó phân biệt được chúng.

Thiên Thanh Nê là một trong những dòng đất khiến tôi khá đắn đo mỗi khi quyết định xuống tiền. Không phải vì nó không đẹp hay không đáng sưu tầm, mà bởi đây là loại khoáng liệu rất dễ gây nhầm lẫn và tranh cãi nếu chỉ quan sát qua hình ảnh.

Muốn đánh giá một chiếc ấm làm từ Thiên Thanh Nê, tôi thường phải trực tiếp cầm trên tay, đưa ra dưới ánh nắng tự nhiên ban ngày, quan sát tổng thể rồi phóng đại từng hạt khoáng để xem xét cấu trúc, mật độ và sự phân bố của các thành phần khoáng vật.

Nguồn: Facebook Long Trà Quán

Về Đất Thiên Thanh Nê
Về Đất Thiên Thanh Nê
Về Đất Thiên Thanh Nê
Về Đất Thiên Thanh Nê
Đánh giá của bạn
1+
2+
3+
4+
5+
6+
7+
8+
9+
10+

Bình Luận

Đăng nhập để bình luận cho bài viết

Có thể bạn quan tâm

Ấm Nhật - Bizen Houhin Rồng của Lò Konishi Touko ( 250ml)
Team Uống Trà Thôi › KIẾN THỨC
1077 10:32, 10/09/2021
2 0 9,869 2.0
Thông tin về Nghệ nhân Konishi Tozo, người giám sát trực tiếp Lò Konishi Touko:

- Nghệ nhân Konishi Tozo sinh 1947 ở Ibe, thành phố Bizen, Tỉnh Okayama. Triển lãm đầu tiên năm 1971 tại Triển Lãm Thủ Công truyền thống Nhật Bản lần thứ 18. Các năm sau đó Ông được rất nhiều giải thưởng danh giá của vùng.

- Năm 2013, Konishi ...
TỬ SA - TRI KỶ CỦA TRÀ
1076 14:09, 09/09/2021
0 0 7,957 0.0
Có lẽ không một loại hình nghệ thuật chế tác nào gắn bó với trà và văn hóa của trà hơn những chiếc ấm tử sa từ vùng đất Nghi Hưng – ‘Thành phố của Gốm’. Những chiếc ấm trà sản xuất ở đây không những lưu giữ được những nét thanh nhã và mộc mạc của thiền trà mà còn làm bừng lên những cảm ngộ ...
TÌM HIỂU 3 HIỆU ẤM TRÀ: THẾ ĐỨC, LƯU BỘI, MẠNH THẦN
Team Uống Trà Thôi › KIẾN THỨC
1056 16:09, 05/09/2021
1 0 6,879 9.5
Có câu truyền miệng:
"Thứ nhất Thế Đức gan gà
Thứ nhì Lưu Bội, thứ ba Mạnh Thần"
Đầu tiên cần xác định, đây không phải là thành ngữ điển tích của người Trung Hoa, mà là câu thiệu bằng thơ lục bát cho dễ nhớ của các cụ ta (V.N) ngày xưa, vì vậy “vai vế” thứ nhất, thứ nhì, thứ ba trong câu chỉ là tượng ...
CÁCH CHỌN ẤM TỬ SA NGHI HƯNG
1008 14:46, 28/08/2021
2 0 13,807 9.5
Một trong những vấn đề liên quan đến Tử sa được quan tâm nhất là làm sao để chọn một ấm Tử sa vừa ý. Hiện trên thị trường có rất nhiều loại ấm tử sa, thật - giả lẫn lộn vì vậy việc chọn ấm tử sa chất lượng là đề tài ngày càng được nhiều người quan tâm. Bài viết này nhằm cung cấp một số ...
ẤM TỬ SA NGHI HƯNG THEO THỜI GIAN
Team Uống Trà Thôi › KIẾN THỨC
611 16:24, 04/07/2021
1 2 9,257 8.0
Theo truyền tụng, Phạm Lãi là người đầu tiên tìm ra chất đất sét vùng Thái Hồ. Sau khi phá xong quân Ngô, ông về ẩn cư nơi đây, lấy việc nặn đồ gốm làm trò tiêu khiển. Thế nhưng thời đó chưa làm ấm trà.
Cứ theo những di chỉ khai quật được thì ngay từ đời Tống (920-1279) người ta đã làm ấm trà ở đất ...
GIỚI THIỆU CÁC TRÀ QUÁN
Giúp Uống Trà Thôi tốt hơn mỗi ngày
×
Uống Trà Thôi
Chỉ 30s tải app cực nhẹ và trải nghiệm!
★ ★ ★ ★ ☆★